Jij als gastouder

Bij het ontwikkelen van normen en waarden leren kinderen wat goed en fout is en hoe ze op een respectvolle manier met anderen om kunnen gaan. Dit helpt hen om sociaal vaardig en empathisch te worden. Als gastouder kun je hier veel in betekenen. Voorbeeldgedrag is er daar een van. Kinderen leren het meest door te zien hoe jij zelf handelt.
Daarnaast is het belangrijk om uitleg te geven waarom bepaalde regels belangrijk zijn. Als gastouder kun je dagelijkse situaties gebruiken zoals routines, spel en conflicten om normen en waarden te bespreken.

De laatste kamer op de begane grond…

De kamer in het pedagogisch kwaliteitshuis die dit keer aan bod komt, draait om het vierde en laatste pedagogisch basisdoel: het overdragen van normen en waarden. Na het lezen van alle informatie heb jij geleerd welke functie normen en waarden hebben bij de ontwikkeling van kinderen en hoe jij als gastouder bijdraagt aan de overdracht van deze normen en waarden. Er zijn ook weer activiteiten te downloaden waarmee je binnen jouw opvang direct aan de slag kunt gaan.

Socialisatie

Binnen jouw opvang stimuleer jij kinderen om op open wijze kennis te maken met de algemene normen en waarden die in onze samenleving gelden. Zo leren kinderen op een respectvolle manier met elkaar om te gaan en een actieve en positieve bijdrage te leveren aan de maatschappij. Het leren van deze normen en waarden noemen we socialisatie. Hierbij hoort ook cultuuroverdracht waarbij kinderen leren over gebruiken, tradities en gewoontes binnen de samenleving en de verschillende culturen die daar deel van uitmaken. Door kinderen te ondersteunen bij het leren van normen en waarden ervaren ze een veilige basis waar vanuit ze de wereld kunnen verkennen.

Jouw bijdrage

Jij kunt als gastouder bijdragen aan de overdracht van normen en waarden. Dit doe je als volgt:

Steunen
Kinderen steun je vanuit warmte. Dit noemen we ook wel sensitieve responsiviteit. Hierbij reageer je passend op de signalen van het kind en bied je onvoorwaardelijke steun in de vorm van betrokkenheid, liefde en aandacht. Laat als gastouder het kind merken dat het gewaardeerd en gezien wordt, wat een veilige basis creëert om normen en waarden te leren. Door warmte, troost en bevestiging leert het kind respect en zorgzaamheid kennen.

Voorbeeld: een kind troosten en tegelijk benoemen “Je mag boos zijn, maar we slaan niet. We praten erover.”

Sturen
Met sturen bedoelen we gedragscontrole. Door structuur te bieden heb je controle over het gedrag van kinderen en leer je kinderen uiteindelijk om zelf controle te hebben over hun eigen gedrag. Als gastouder probeer jij het gedrag van je opvangkinderen zodanig te beïnvloeden dat ze zich de regels en normen eigen maken en leren omgaan met de structuur in het alledaagse leven. Denk hierbij aan het duidelijk en consequent aangeven van bij de leeftijd passende grenzen en verwachtingen. Regels en routines geven duidelijkheid: samen opruimen, aan tafel wachten tot iedereen zit, elkaar laten uitspreken.

Stimuleren
Je stimuleert kinderen om op een actieve manier de wereld te ontdekken en zichzelf doelen te stellen. Hierbij is het is belangrijk dat je respect hebt voor de eigenheid van ieder kind (dit noemen we autonomie) en kinderen aanmoedigt en motiveert (zonder je eigen wil op te leggen). Uiteindelijk leert een kind zo om motivatie uit zichzelf te halen. Als gastouder voer je gesprekken over gevoelens en situaties, dit stimuleert moreel besef en empathie. Complimenten geven bij gewenst gedrag (“Wat fijn dat je haar hielp opruimen!”) versterkt positieve waarden

Aan de slag

Ga aan de slag met activiteiten die speciaal gericht zijn op 'Jij als gastouder' en het basisdoel 'Normen en waarden'

Referentiekader

Iedereen heeft zijn eigen referentiekader. Wat betekent dit nou en in jou opvang voor jezelf en de kinderen. We geven je inzicht, tips en reflectie vragen.

Download activiteit 1

Zelfportret

Om kinderen op een speelse manier kennis te laten maken met hun identiteit hebben we een leuke activiteit voor je klaargezet, waarbij ze aan de slag gaan met een zelfportret.

Download activiteit 2